Hàng năm, vào ngày mồng 4 Tết, hàng nghìn người dân và du khách thập phương nô nức về phường Đồng Kỵ (thành phố Từ Sơn) để tham dự lễ hội rước pháo Đồng Kỵ. Lễ hội rước pháo Đồng Kỵ là một trong 8 di sản văn hóa phi vật thể của tỉnh Bắc Ninh đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia từ năm 2016.

          Lễ hội rước pháo Đồng Kỵ là dịp để nhân dân ôn lại truyền thống lịch sử hào hùng của ông cha trong quá trình dựng nước và giữ nước của dân tộc. Theo cụ Chử Văn Tý, 81 tuổi ở phường Đồng Kỵ: Truyền rằng, lễ hội pháo Đồng Kỵ có từ đời Hùng Vương thứ 6, Thành Hoàng làng là tướng Thiên Cương cùng Thánh Gióng đánh đuổi giặc Xích Quỷ, thắng trận trở về được dân làng mở hội khao quân, trong hội có đốt pháo.

          Lễ rước pháo có sự tham gia của hàng nghìn người gồm các đội cờ lọng, chiêng trống, múa lân, đoàn nhạc, kiệu pháo tràng, pháo Nhất, pháo Nhị... tái hiện lại không khí hào hùng của ông cha khi thắng trận. Đám rước diễn ra theo nghi thức truyền thống, thể hiện niềm tôn kinh, tin tưởng và ngưỡng mộ đức Thành Hoàng làng.

          Ngay sau lễ rước pháo là nghi thức Dô ông đám. Những chàng trai tuổi từ 18 trở lên, thuộc nhiều dòng họ khác nhau trong phường Đồng Kỵ tham gia đỡ 4 ông quan đám biểu diễn ở sân đình. Đây là nghi thức nhắc lại sự tích Thánh Thiên Cương kén tướng tiên phong đi dẹp giặc. Ngoài những nghi lễ trang nghiêm, lễ hội Đồng Kỵ còn tổ chức phong phú hoạt động văn hóa văn nghệ, TDTT như: Hát Quan họ trên thuyền, hát Tuồng cổ, thi đấu vật, cờ tướng, cầu lông, bóng chuyền...

Tràng pháo được trang trí cầu kỳ

Hai quả pháo Nhất và pháo Nhị rước về đình để làm lễ.

Dỗ ông đám là phần sôi động, hồ hởi và thu hút người xem đông nhất trong lễ hội Đồng Kỵ.

Hàng nghìn người dân trảy hội Đồng Kỵ Xuân Quý Mão