Được phát triển bởi Tập đoàn Bưu Chính Viễn Thông

Gốm Phù Lãng

27/12/2023 206 0
Làng Phù Lãng thuộc huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh được coi là nơi phong cảnh hữu tình của vùng Kinh Bắc và làng Phù Lãng từ xa xưa đã hội tụ đầy đủ điều kiện cho nghề gốm ra đời và phát triển.

Địa danh Phù Lãng có thể có từ cuối thời Trần, đầu thời Lê. Vào thời kỳ này, Phù Lãng có 3 thôn: Trung Thôn, Thượng Thôn, Hạ thôn. Theo Tô Nguyễn, Trình Nguyễn trong sách Kinh Bắc- Hà Bắc, thì ông tổ nghề gốm Phù Lãng là Lưu Phong Tú. Vào cuối thời Lý, ông được triều đình cử đi sứ sang Trung Quốc. Trong dịp này , ông học được nghề gốm và truyền dạy cho người trong  vào khoảng đầu thời Trần (thế kỷ XVIII) nghề được truyền đến đất Phù Lãng Trung. Tháng 12/1996, khảo sát bãi gốm cổ ở đầu làng An Trạch đã phát hiện những mảnh gốm thời Trần, một số lò gốm cổ trên đường từ cuối thôn Phấn Trung sang An Trạch. Điều đó là minh chứng cho nhận định nghề gốm Phù Lãng phát sinh từ thời Trần là có cơ sở.

Cùng với Thổ Hà, Bát Tràng, địa danh Phù LÃng là một trong 3 trung tâm gốm cổ đa đang tồn tại và phát triển ở phía Bắc của Việt Nam. Phù Lãng có nét sắc thái riêng biệt, đó là sản phẩm gốm men nâu, nâu đen, vàng nhạt, vàng thẫm, vàng nâu… mà người ta gọi chung là men da lươn trông thanh nhã và bền đẹp (ngày nay mầu sắc trang trí đã được tạo mẫu phong phú với đủ màu trắng, đỏ, đen …được chế từ chất kiệu tự nhiên).

Nguyên liệu để tạo ra những sản phẩm của nghề gốm Phù Lãng là đất sét có màu hồng nhạt, qua nhiều công đoạn, đất sét được luyện dẻo mịn rồi tạo hình bàn xoay bằng tay của người thợ thủ công.

          Vẻ mặt tạo hình, gốm Phù Lãng được sử dụng nhiều phương pháp khác nhau trong nghệ thuật tạo dáng, với hình khối đa dạng. Nhưng nhìn chung có thể quy vào hai phương pháp cơ bản: tạ hình trên bàn xoay và in trên khuôn gỗ hoặc khuôn nung đất rồi ghép lại. Nét đặc trưng nổi bật của gốm Phù Lãng là sử dụng kỹ thuật đắp nổi theo hình thức chạm bong, còn gọi là chạm kép, màu men tự nhiên, bền và lạ; dáng của gốm mộc mạc, thô phác nhưng khỏe khoắn, chứa đựng vẻ đẹp nguyên sơ của đất với lửa, và rất đậm nét của điêu khắc tạo hình.

          Sản phẩm chính của gốm Phù Lãng xưa tập trung vào 3 loại hình: Gốm dùng trong tin ngưỡng (lư hương, đài thờ, đỉnh…); gốm gia dụng (lọ, bình, ang, chum, vai, bình vôi, ống điếu…); gốm trang trí (bình, ấm hình thú như ngựa, voi…)

N.N

Những bài viết liên quan

Lịch trình mẫu